Pylice płuc to jedne z najczęściej rozpoznawanych chorób zawodowych w Polsce. Wśród nich istotną grupę stanowią pylice kolagenowe rozwijające się w wyniku ekspozycji na pyły o działaniu zwłókniającym. Jedną z rzadkich postaci takich schorzeń jest zespół Caplana – reumatoidalna postać pylicy płuc charakteryzująca się współwystępowaniem zmian guzkowych w płucach oraz reumatoidalnego zapalenia stawów. Choroba ta rozpoznawana jest rzadko, głównie u osób zawodowo narażonych na pył krzemianowy (np. górnicy w kopalniach węgla). W artykule opisano przypadek odwoławczego postępowania diagnostyczno-orzeczniczego dotyczącego mężczyzny z zespołem Caplana pracującego jako technik dentystyczny. Podczas ponownej, pogłębionej analizy wywiadu zawodowego i lekarskiego wykazano związek przyczynowo‑skutkowy pomiędzy wystąpieniem schorzenia a ekspozycją na pył krzemianowy. Wskazano trudności orzecznicze wynikające ze stereotypowego kojarzenia zespołu Caplana wyłącznie z zawodem górnika, mimo że ryzyko jego wystąpienia dotyczy również innych grup zawodowych narażonych na działanie pyłu krzemianowego. Opisany przypadek zwraca uwagę na znaczenie wszechstronnej oceny klinicznej i zawodowej w diagnostyce pylic, szczególnie w przypadku rzadkich jednostek chorobowych. Med Pr Work Health Saf. 2026;77(1)